Sıfır Araç Sürekli Arızalanıyorsa Misli ile Değişim İstenebilir mi? – Yargıtay 3. HD 2026/2690 K.

Kısa cevap: Evet. Arıza tekrarlıyor, giderilemiyor ve araç uzun süredir kullanılamıyorsa, alıcının seçimlik hakkını ayıpsız misli ile değişim yönünde kullanması hakkaniyete uygun sayılır. Bu dosyada satıcı yönünden değişim kararı onandı; ithalatçı yönünden ise dava husumet yokluğundan reddedildi.

Kararın Künyesi

Mahkeme / DaireYargıtay 3. Hukuk Dairesi
Esas / Karar NoE. 2025/5633, K. 2026/2690
Karar tarihi30.04.2026
Dava konusuAyıplı aracın ayıpsız misli ile değiştirilmesi
İlk dereceAsliye hukuk mahkemesi (alım ticari amaçlı olduğundan Türk Borçlar Kanunu uygulandı)
Oy durumuOy birliği
İlgili mevzuatTBK m. 219 ve ayıba karşı tekeffül hükümleri; İİK m. 24

Kararın tam metni: Yargıtay Karar Arama (3. Hukuk Dairesi, E. 2025/5633).

Olay Neydi?

Alıcı, 29 Temmuz 2020 tarihli faturayla 328.331 TL bedelle sıfır bir araç satın aldı. Araç 9.000 kilometredeyken yağ seviyesi düşük ikazı verdi ve hız aniden 30 kilometreye düştü; yetkili serviste yağ soğutma motoru değiştirildi. Aynı sorun 18.500 kilometrede tekrarladı. Araç çekiciyle servise götürüldü ve arıza çözülemedi; dosyadaki bilgilere göre araç 13 Ekim 2021’den beri serviste bekliyordu.

Alıcı, dava açmadan önce mahkeme kanalıyla delil tespiti yaptırdı. Rapor gizli ayıp bulunduğunu ortaya koyunca ihtarname gönderip aracın misli ile değişimini istedi; sonuç alamayınca dava açtı.

Bilirkişi Ne Tespit Etti?

  • Motorda sızıntı şeklinde yağ kaçağı yoktu; buna rağmen 6,2 litre yağın 1,5 litreye ya da asgari seviyeye düşmesi olağan kabul edilemezdi.
  • Motor içindeki kaçağa bağlı olarak yağın yanarak eksilme ihtimali vardı.
  • Yağın ani eksilmesi üzerine motor koruma moduna alındığı için güç aniden kesiliyordu.
  • Bu durum gizli ayıp niteliğindeydi ve arıza halen devam ediyordu.
  • Satıcı, arızayı teşhis için daha az müdahaleci yöntemleri denemeden motorun açılmasını istiyordu; bu, alıcıyı gereksiz işlemlere maruz bırakacak ve araçta değer kaybına yol açacaktı.

Mahkemeler Ne Karar Verdi?

İlk derece mahkemesi davayı kabul etti: aracın kullanımı tehlike arz ediyordu, satıcı ayıbı gidermemişti, alıcıya yüklenebilecek bir kusur yoktu ve seçimlik hakkın misli ile değişim yönünde kullanılması edimler arasında dengesizlik yaratmıyordu.

Bölge adliye mahkemesi kararı iki yönden değiştirdi:

  • İthalatçı yönünden dava husumetten reddedildi. Olayda uygulanacak olan Türk Borçlar Kanunu’nun 219. maddesinde ayıptan ithalatçı veya üreticinin sorumlu olduğuna dair bir hüküm bulunmadığı, ayıptan alıcıya karşı yalnızca satıcının sorumlu olduğu belirtildi.
  • Satıcı yönünden değişim kararı korundu. Ayıbın esaslı ve gizli olduğu, alıcının yaklaşık dört yıldır tamir edilmeyen aracı kabul etmeye ve kullanmaya zorlanamayacağı, aracın tamir için servise bırakılmasının hukuki teslim anlamına gelmeyeceği vurgulandı. Değişimin mümkün olmaması hâlinde İcra ve İflas Kanunu’nun 24. maddesi uyarınca işlem yapılmasına hükmedildi.

Yargıtay, satıcının temyiz itirazlarını reddederek kararı onadı. Ayrıca aracın trafik kaydına tescile karar verilmesinin idareyi işlem yapmaya zorlayıcı nitelikte olduğunu, adli yargı yerinde böyle bir karar verilemeyeceğini belirtti.

Tüketici misiniz, Ticari Alıcı mı?

Bu ayrım dosyanın kaderini değiştirdi. Alım ticari amaçlı olduğundan uyuşmazlık tüketici mahkemesinde değil asliye hukuk mahkemesinde görüldü ve Türk Borçlar Kanunu uygulandı; bu nedenle ithalatçıya husumet yöneltilemedi. Tüketici sıfatıyla yapılan alımlarda ise Tüketici Kanunu uygulanır ve ayıptan sorumluluk satıcıyla sınırlı değildir. Aracı şirket adına veya ticari faaliyette kullanmak üzere alıyorsanız, dava açmadan önce bu sıfatın sonuçlarını değerlendirin.

Sizin İçin Anlamı

  • Tekrarlayan arızada onarıma razı olmak zorunda değilsiniz. Aynı sorun giderilemiyorsa misli ile değişim talebi, menfaat dengesine aykırı sayılmadı.
  • Dava açmadan önce delil tespiti yaptırın. Bu dosyada tespit raporu, yargılamanın omurgasını oluşturdu.
  • Aracın serviste beklemesi teslim sayılmaz. Uzun süre serviste kalan araç için “teslim edildi” savunması kabul görmedi.
  • Her müdahaleye onay vermek zorunda değilsiniz. Daha az zararlı teşhis yöntemleri denenmeden motorun açılması istenemez; aksi hâlde araçta değer kaybı doğar.
  • Tescil ve trafik kaydı işlemlerini davadan beklemeyin. Adli yargı, idareyi işlem yapmaya zorlayacak biçimde hüküm kuramaz.

Sık Sorulan Sorular

Araç kaç kez arızalanırsa değişim istenebilir?

Kanunda sabit bir sayı yoktur. Bu dosyada belirleyici olan, arızanın tekrarlaması, giderilememesi, gizli ayıp niteliği ve aracın uzun süre kullanılamaz durumda kalmasıydı.

Misli ile değişim mümkün değilse ne olur?

Kararda, değişimin mümkün olmaması hâlinde İcra ve İflas Kanunu’nun 24. maddesi uyarınca işlem yapılacağı belirtilmiştir. Bu madde, bir malın teslimine ilişkin ilamların icrasını düzenler.

Araç serviste beklerken ikame araç veya tazminat istenebilir mi?

Bu dosyada ikame araç tazminatı da talep edilmiş, sonra bu talepten feragat edilerek yalnızca misli ile değişim yönünden karar verilmesi istenmiştir. Talep, koşulları varsa ayrıca ileri sürülebilir.

Davayı satıcıya mı, ithalatçıya mı açmalıyım?

Ticari amaçlı alımlarda Türk Borçlar Kanunu uygulandığından bu dosyada yalnızca satıcı sorumlu tutuldu ve ithalatçı yönünden dava husumet yokluğundan reddedildi. Tüketici işlemlerinde sorumluluk daha geniştir; sıfatınıza göre davalıları belirleyin.

İlgili sayfalar: Sıfır araç ayıplı teslim edildi: teslim belgesi hakları bitirir mi? · Satın alınan makine taahhüt edilen kapasitede çalışmıyorsa · Tüketici hukuku

YAZAR HAKKINDA

Köksoy Hukuk ve Danışmanlık · Kurucu Avukat

Av. Fırat KÖKSOY, Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunudur. İstanbul Barosu’na 61910 sicil numarası ile kayıtlı olup, İstanbul Kartal’da Köksoy Hukuk ve Danışmanlık kurucu avukatı olarak çeşitli hukuk alanlarında avukatlık faaliyeti yürütmektedir.

Sigorta ve Tazminat Hukuku, Ceza Hukuku, İdare Hukuku, İş Hukuku, Tüketici Hukuku, Vergi Hukuku, Ticaret ve Şirketler Hukuku, Gayrimenkul ve İnşaat Hukuku, Otomotiv Hukuku alanlarında avukatlık hizmeti sunmaktadır.

Sicil kaydını TBB avukat arama sayfasında Fırat Köksoy adı ve 61910 sicil numarasıyla kontrol edebilirsiniz.

Yasal Uyarı

Bu makale, Köksoy Hukuk & Danışmanlık tarafından genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Web sitemizdeki tüm makale ve içeriklerin telif hakkı Av. Fırat KÖKSOY‘a aittir. Sitedeki makale ve içerikler, belirli bir kişi veya uyuşmazlık için verilmiş hukuki görüş ya da danışmanlık niteliğinde değildir. Her somut olay kendi koşulları çerçevesinde değerlendirilmelidir.