İşçi servisi kazası iş kazası sayılabilir. 5510 sayılı Kanun, sigortalının işverence sağlanan taşıtla işin yapıldığı yere gidiş gelişi sırasında meydana gelen olayı iş kazası kapsamında düzenler. Fabrikanın kendi aracını kullanması şart değildir; işverenin temin ettiği kiralık servis de bu kapsamda değerlendirilebilir. Buna karşılık olayın iş kazası olması, işverenin her durumda tazminat ödeyeceği anlamına gelmez. Kazanın oluşumu, kusur, zarar ve uygun nedensellik bağı ayrıca incelenir.[1]
Servis Kazası Hangi Durumda İş Kazasıdır?
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 13. maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi, işverence sağlanan taşıtla işin yapıldığı yere gidiş geliş sırasında sigortalıyı bedenen veya ruhen etkileyen kazaları kapsar. Sabah vardiyasına giderken veya gece vardiyasından dönerken personel servisinin çarpışması ya da devrilmesi bu sorunun tipik örneğidir. SGK’nın açıklamasında işverene ait araçla birlikte işverence kiralanan aracın da dikkate alındığı belirtilir.[2]
Servis taşeron şirkete aitse? Aracın ruhsatında işverenin adının yazmaması tek başına iş kazası niteliğini ortadan kaldırmaz. Önemli olan ulaşımın işveren tarafından sağlanmasıdır. Servis sözleşmesi, vardiya çizelgesi, güzergâh, araç ve sürücü kayıtları bu ilişkinin belirlenmesinde işe yarar. Arkadaşın özel otomobiliyle veya kendi imkânıyla işe gidilen her trafik kazasını ise sırf işe gidiş nedeniyle bu bentteki servis kazası saymak doğru değildir; görevle gönderilme gibi başka kanuni hâller ayrıca değerlendirilebilir.
Durakta ve Servisten İnerken Kaza
Servisin içindeyken gerçekleşen olay ile servisten ayrıldıktan sonra yolda yaşanan olay aynı şekilde ele alınmaz. SGK uygulamasına ilişkin 2011/50 sayılı genelgede, araçtan inme sırasındaki kazaya yer verilir; yolcu indikten ve taşıma ilişkisi sona erdikten sonra karşıdan karşıya geçerken meydana gelen olayın ise yalnızca taşıtla gidiş geliş hükmüne dayanılarak iş kazası sayılamayacağı açıklanır.[2]
Bununla birlikte olayın ayrıntısı sonucu değiştirebilir. Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, 25.09.2025 tarihli 2025/7084 E., 2025/12544 K. sayılı kararında, servisten inip karşıya geçmek isteyen işçinin ayaklarının üzerinden aynı servis aracının geçmesi üzerine verilen iş kazası tespitini onamıştır. Kararda işçiye çarpan araç, onu işe taşıyan servisin kendisiydi.[3]
Servisten indikten sonra işyeri girişinde düşme
Servisten inen işçi, fabrika kapısına yürürken kayıp düşebilir. Böyle bir olayda yalnızca araçtan inilmiş olmasına bakılmaz; düşülen yerin kimin kullanımında olduğu da araştırılır. Yargıtay 10. HD’nin 14.11.2024 tarihli 2024/8831 E., 2024/11056 K. sayılı kararında, işçiler, depo kapısının dışındaki ve yalnızca işverenin kullandığı bağlantı yolunda servisten indi. İşçinin buzlu zeminde düşerek yaşamını yitirmesi üzerine verilen iş kazası tespiti onandı. Kocaeli veya Sakarya’daki bir fabrikanın servis indirme noktası için de güzergâh, kapı ve yolun kullanımına dair kayıtlar bu nedenle önemlidir.[10]
İşveren, Servis Şirketi ve Sigorta Sorumluluğu
İş kazasının SGK yönünden tanınması, tazminat davasında kusur ve nedensellik incelemesinin yerini tutmaz. İşverenin gözetme borcu, taşıma hizmetinin kim tarafından sağlandığı, sürücünün davranışı, aracın işleteni, diğer sürücünün kusuru ve sigorta poliçeleri birlikte incelenir. Örneğin bir başka aracın servise çarpması hâlinde üçüncü kişinin ağır kusurunun nedensellik bağını kesip kesmediği dosyadaki delillere göre belirlenir. Yargıtay’ın 28.11.2023 tarihli 2022/11978 E., 2023/12009 K. sayılı kararı, bu inceleme yapılmadan verilmiş tazminat hükmünü bozmuştur.[4]
Servis şirketinin aracı, sürücüsü ve poliçesi hakkında bilgi toplanması gerekir. Zorunlu trafik sigortası, varsa koltuk ferdi kaza sigortası ve diğer poliçeler birbirinin aynısı değildir; teminat türü, kapsamı ve olay tarihindeki limitler ayrı ayrı değerlendirilir. 10.09.2024 tarihli 2024/9016 E., 2024/8348 K. sayılı kararda Yargıtay, servis yolcusunun emniyet kemeri kullanıp kullanmadığına ilişkin ispatı ve somut ferdi kaza poliçesinin ödeme hesabını inceletmeden kurulan hükmü bozmuştur. [5]
Servis firması ayrıysa hangi işveren sorumlu olur?
Taşıma işi başka bir firmaya verilmişse sürücünün kimin çalışanı olduğu, servisi hangi işverenin sağladığı ve aralarındaki sözleşmeler araştırılır. Kocaeli’deki bir davada servis yolcusu işçi, karşı araçla çarpışmada kalıcı zarara uğradı. Yargıtay 10. HD’nin 14.04.2026 tarihli 2025/7260 E., 2026/4604 K. sayılı kararında, Sakarya Bölge Adliye Mahkemesinin bir işverene yöneltilen talebi reddedip servisi temin eden işletmeye karşı maddi tazminat talebini kabul eden hükmü, vekâlet ücreti yönünden düzeltilerek onandı. Bu dosya, kazanın iş kazası sayılmasının her davalının aynı hukuki sebeple sorumlu tutulacağı anlamına gelmediğini gösterir.[8]
Yaralanma ve Ölüm Hâlinde Haklar
Servis kazasında yaralanan işçi ne isteyebilir?
SGK yönünden istirahat raporuna bağlı geçici iş göremezlik ödeneği gündeme gelebilir. Meslekte kazanma gücündeki kaybın Kurumca en az %10 olarak saptanması hâlinde sürekli iş göremezlik geliri koşulları ayrıca değerlendirilir. Bu %10 eşiği, işçiye karşı sorumlu kişilere yöneltilebilecek her maddi tazminat talebi için genel bir alt sınır değildir. İş kazası nedeniyle geçici ödenek için belirli bir prim günü aranmaz.[1]
Giderilmeyen kazanç kaybı, çalışma gücü kaybı, ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan zarar ve koşullarına göre tedavi ile bakım giderleri Türk Borçlar Kanunu’nun 54. maddesi kapsamında değerlendirilebilir. Bedensel zarara bağlı manevi tazminat talebi de somut olayın özelliklerine göre ileri sürülebilir. Hesapta işçinin gerçek geliri, iyileşme süreci, kalıcı etkiler, kusur, SGK ödemelerinin hukuken dikkate alınacak kısmı ve daha önce yapılmış ödemeler önem taşır. Ayrıntılar için iş kazası tazminatı sayfamıza ve yaralanmalı iş kazası rehberine bakabilirsiniz.
SGK geliri ve sigorta tazminatı birlikte nasıl değerlendirilir?
Servis kazasından sonra sigorta şirketine başvurulduğunda SGK’nın olay hakkındaki kaydı ve bağlanan sürekli iş göremezlik geliri dosyada incelenir. Yargıtay 4. HD’nin 02.06.2025 tarihli 2024/602 E., 2025/9007 K. sayılı kararında, serviste yaralanan güvenlik görevlisinin sigorta tahkimi başvurusunda SGK gelirinin rücuya tabi olup olmadığının araştırılması istendi. Farklı sağlık kurulu raporlarındaki %12 ve %14 oranları arasındaki çelişkinin de giderilmesi gerektiği belirtilerek hakem heyeti kararı bozuldu. Bu nedenle SGK evrakı, sağlık kurulu raporları ve poliçe birlikte okunmalıdır.[9]
Servis kazasında işçi hayatını kaybederse yakınları ne yapabilir?
İş kazası sonucu ölümde SGK’nın hak sahiplerine ölüm geliri bağlaması, sigortalılık süresi veya prim günü şartına bağlanmamıştır. Ayrıca koşulları varsa destekten yoksun kalma tazminatı, cenaze giderleri ve manevi tazminat değerlendirilir. Her yakının aynı kalemde ve aynı miktarda hak sahibi olduğu varsayılmaz; destek ilişkisi ve zarar ayrı incelenir.[6] Ölüm hâlindeki talepler hakkında iş kazası tazminatı sayfamızda daha geniş bilgi bulunmaktadır.
Konuyla İlgili Yargıtay Kararları
Servisten indikten sonra aynı servis çarparsa
Yargıtay 10. HD, 25.09.2025, 2025/7084 E., 2025/12544 K. Servisten indikten sonra karşıya geçen işçinin ayaklarının üzerinden aynı servis aracı geçti. İşçi, olayın iş kazası olduğunun tespitini istedi. İlk derece ve istinaf kararları işçi lehineydi. Yargıtay, temyiz itirazlarını reddedip iş kazası tespitine ilişkin kararı onadı. Dava, iş kazasının tespitine ilişkindir; bu kararda ayrıca işçinin tazminat miktarı hükme bağlanmamıştır. Kararın tam metni.[3]
İşyeri kapısına yürürken buzda kayıp düşme
Yargıtay 10. HD, 14.11.2024, 2024/8831 E., 2024/11056 K. İşçi, depo kapısının dışındaki ve işverenin kullandığı bağlantı yolunda servisten indi. Kapıya yürürken buzda kayıp düştü ve hastanede yaşamını yitirdi. İlk derece mahkemesi olayın iş kazası olduğuna karar verdi. Yargıtay, bu tespiti onadı. Kararda, düşülen yerin yalnızca işveren tarafından kullanılan bağlantı yolu olması ve tanık ile müfettiş kayıtları belirleyiciydi. Kararın tam metni.[10]
Dış araç servise çarparsa kusur nasıl belirlenir?
Yargıtay 10. HD, 28.11.2023, 2022/11978 E., 2023/12009 K. Gece vardiyasından işverenin sağladığı servisle dönen işçi, kavşakta başka bir aracın çarpmasıyla yaralandı. SGK olayı iş kazası kabul etmişti. Tazminat davasında servis sürücüsüne de kusur veren rapor ile ceza dosyasındaki olay tespitleri arasında değerlendirilmesi gereken farklılıklar vardı. Yargıtay, ceza dosyasındaki maddi olgular ve üçüncü kişinin ağır kusurunun nedensellik bağına etkisi incelensin diye tazminat hükmünü bozdu; işçinin tazminat talebini nihai olarak kabul veya reddetmedi. Kararın tam metni.[4]
Emniyet kemeri iddiası ve sigorta poliçesi
Yargıtay 10. HD, 10.09.2024, 2024/9016 E., 2024/8348 K. İşverenin temin ettiği servis devrilince yolcu işçi ağır yaralandı. Yargıtay; kaza tarihinde araçta emniyet kemeri bulunup bulunmadığına ilişkin delillerin toplanmasını, varsa kullanmamanın olay bakımından etkisinin uzmanlarca değerlendirilmesini ve somut koltuk ferdi kaza poliçesinin genel şartlarına uygun hesabın hükümde açıklığa kavuşturulmasını istedi. İlk derece kararını bozdu. Araçtaki donanım ve kemerin zarara etkisi dosyadaki delillerle belirlenir. Kararın tam metni.[5]
Kocaeli’de servis kazasında işverenlerin sorumluluğu
Yargıtay 10. HD, 14.04.2026, 2025/7260 E., 2026/4604 K. Kocaeli 3. İş Mahkemesindeki davada, başka işletmede geçici iş ilişkisiyle çalışan işçi servis aracındaki trafik kazasında yaralandı. Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi, servis işini veren işletmeye karşı maddi tazminat taleplerini kabul ederken diğer davalıya yöneltilen talepleri reddetti. Yargıtay bu sonucu vekâlet ücretine ilişkin hükmü düzelterek onadı. İşçinin SGK kaydının bulunduğu şirket ile taşımanın yapıldığı işletmenin hukuki konumları ayrı incelenmiştir. Kararın tam metni.[8]
Servis yolcusunun sigorta talebinde SGK ve sağlık raporu
Yargıtay 4. HD, 02.06.2025, 2024/602 E., 2025/9007 K. İşyerine ait servisle işe giden özel güvenlik görevlisi tek taraflı trafik kazasında yaralandı. İşçi, aracın zorunlu trafik sigortacısından sürekli iş göremezlik tazminatı istedi. Yargıtay; SGK’nın iş kazası kaydının, rücuya tabi gelir bulunup bulunmadığının ve farklı engellilik oranları içeren sağlık raporlarının incelenmesi gerektiğini belirterek sigorta tahkimi kararını bozdu. Kararın tam metni.[9]
Ölümlü servis kazasında SGK’nın rücu davası
Yargıtay 10. HD, 11.02.2026, 2025/10782 E., 2026/1254 K. İşçinin servisle işe giderken öldüğü trafik kazasının ardından SGK, hak sahiplerine bağladığı gelir ve diğer harcamalar nedeniyle sorumlu gördüğü kişilere rücu davası açtı. Önceki bozma sonrasında kusur ve diğer deliller incelenerek verilen karar Yargıtayca onandı. Buradaki davacı SGK’dır; karar, ailenin kendi tazminat davasının sonucunu göstermez. Kararın tam metni.[7]
Kazadan Sonra Ne Yapılmalı?
- Sağlık ve olay kayıtlarını alın: Acil başvuru, epikriz, istirahat raporu, trafik kazası tespit tutanağı ve varsa ceza soruşturması numarasını saklayın.
- Servis ilişkisini belgeleyin: Vardiya listesi, servis güzergâhı, işveren duyurusu, taşıma sözleşmesi, yolcu ve tanık bilgileri ile varsa kamera kayıtlarının korunmasını isteyin.
- Bildirimi takip edin: İşveren, 4/a sigortalısının geçirdiği iş kazasını kolluğa derhal, SGK’ya ise olay tarihinden sonraki üç iş günü içinde bildirir. İşverenin kontrolü dışındaki olaydan bilgi alınamıyorsa öğrenme tarihine ilişkin özel kural da vardır. Bildirim yapılmadığını düşünüyorsanız SGK’ya başvurup kaydı sorgulayın.[1]
- Poliçeleri ve zarar kalemlerini ayırın: İş kazası tespiti, SGK yardımları, işveren veya diğer sorumlulara karşı tazminat ve sigorta başvuruları farklı hukuki süreçler doğurabilir. İmzalanacak ibraname veya ödeme belgesinin kapsamını önceden inceleyin.
SGK işlemlerinin aşamaları için iş kazası raporu ve tazminat rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Kocaeli, Gebze, Dilovası ve Sakarya’da Servis Kazaları
Kocaeli ve Gebze’deki organize sanayi bölgelerinde vardiya değişiminde farklı mahallelerden aynı fabrikaya çok sayıda personel servisi hareket eder. Dilovası’ndaki üretim tesislerine veya Sakarya’daki fabrikalara yapılan servis yolculuğunda kaza yaşandığında, aracın hangi işveren için ve hangi vardiyada çalıştığı bazen uyuşmazlığın merkezine yerleşir. İşçinin bindiği durak, araç plakası, işyeri giriş kaydı ve güzergâh kayıtları bu nedenle erken aşamada korunmalıdır.
Gebze’den Dilovası’na işçi taşıyan servisin çarpışması ile Sakarya’da vardiya çıkışında fabrika kapısındaki bir düşme farklı sorular doğurur. İlkinde güzergâh, sürücü ve kaza kayıtları; ikincisinde yolun kimin kullanımında olduğu ve zemin koşulları öne çıkar.
Sıkça Sorulan Sorular
İşçi servisi kazası iş kazası mı?
İşverence sağlanan taşıtla işe gidiş geliş sırasında meydana gelen ve sigortalıya zarar veren olay, 5510 sayılı Kanun’un 13/1-e bendi kapsamında iş kazasıdır. Ulaşımın gerçekten işverence sağlanıp sağlanmadığı ve olayın gerçekleştiği aşama belgelerle belirlenir.
Fabrikanın kiraladığı servis kaza yaparsa haklarım var mı?
Aracın kiralık olması iş kazası niteliğini kendiliğinden ortadan kaldırmaz. SGK hakları ile işveren, işleten, sürücü ve sigortacıya karşı talepler ayrı hukuki koşullarla incelenir.
Servisten indikten sonra araba çarparsa iş kazası sayılır mı?
Tek cevap yoktur. SGK genelgesi, taşıma tamamlandıktan sonra yoldaki kazayı yalnız servisle gidiş geliş hükmü içinde görmez. Buna karşılık 2025 tarihli Yargıtay kararında işçiye indiği aynı servis aracının çarpması olayında iş kazası tespiti onanmıştır. Çarpan araç ve olayın biçimi belirleyicidir.
Servisten indikten sonra fabrika kapısında düşersem iş kazası olur mu?
İnme noktasının ve düşülen yolun niteliği önemlidir. Yargıtay, yalnızca işverenin kullandığı bağlantı yolunda, servis sonrası buzda kayarak ölen işçi hakkındaki iş kazası tespitini onadı. Kaza tutanağı, durak ve işyeri sınırını gösteren kayıtlar değerlendirilmelidir.
İş kazası sayılırsa işveren kesin tazminat öder mi?
Hayır. İş kazası niteliği SGK yönünden temel bir tespittir. İşverene yöneltilen tazminat talebinde sorumluluk, kusur ve zarar ile uygun nedensellik bağı ayrıca değerlendirilir. Dışarıdan gelen aracın ağır kusuru tartışmasında 2023 tarihli Yargıtay kararı bu incelemenin önemini gösterir.
Servis şoförü kusurluysa işvereni ve servis firmasını birlikte dava edebilir miyim?
Evet, olayda birden fazla kişinin sorumluluğu tartışılabilir. Servis sürücüsünün kimin çalışanı olduğu, taşıma sözleşmesi ve araç işleteninin kimliği incelenir. Kocaeli servis kazasına ilişkin 2026 tarihli karar, işverenlerin hukuki konumlarının ayrı değerlendirilmesine örnektir.
Emniyet kemeri takmadım; tazminat hakkım biter mi?
Otomatik olarak bitmez. Araçta uygun kemer bulunup bulunmadığı, kullanımı, kazanın oluşumu ve zararın artmasına etkisi araştırılır. Yargıtay’ın 2024 tarihli bozma kararı da bu iddianın deliller ve uzman incelemesiyle çözülmesini istemiştir.
Servis kazasında rapor parası ve kalıcı sakatlık geliri alınır mı?
İş kazasına bağlı istirahat için geçici iş göremezlik ödeneği koşulları değerlendirilir. Sürekli iş göremezlik geliri için SGK’nın meslekte kazanma gücü kaybını en az %10 saptaması gerekir. Tazminat davası ayrı incelenir.
Servis kazasında SGK geliri alırken sigortadan tazminat isteyebilir miyim?
Sigorta talebi ayrıca incelenebilir. Ancak SGK’nın bağladığı gelirin niteliği ve rücuya tabi kısmı, zararın hesabında önem taşır. Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2025 tarihli servis kazası kararında, sigorta tahkiminden önce bu kayıtların ve çelişkili sağlık raporlarının incelenmesi istendi.
İşveren SGK’ya bildirmezse ne yapmalıyım?
Sağlık ve trafik kayıtlarıyla SGK’ya başvurup olayın kaydını ve inceleme yolunu sorun. İşverenin bildirim yükümlülüğünü yerine getirmemesi, olayın niteliğini tek başına değiştirmez; ispat için belgeleri korumak önemlidir.
Servis kazasında ölüm olursa aile hangi hakları isteyebilir?
SGK ölüm geliri ve ilgili sosyal sigorta hakları ile destekten yoksun kalma, cenaze gideri ve manevi tazminat talepleri farklı koşullara tabidir. Destek ilişkisi, kusur ve ödeme kayıtları ayrı değerlendirilir.
Servis kazasının görüntüsü yoksa nasıl ispat edilir?
Trafik tutanağı, sağlık kayıtları, servis yolcu listesi, vardiya ve giriş çıkış kayıtları, sürücü ile yolcu beyanları, araç konum ve güzergâh verileri birlikte kullanılabilir. Kayıtların silinmeden korunmasını istemek önemlidir.
İş kazası tazminatı davasında arabuluculuk zorunlu mu?
7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m. 3/3, iş kazası veya meslek hastalığından doğan maddi ve manevi tazminat davaları ile bunlarla ilgili tespit, itiraz ve rücu davalarını dava şartı arabuluculuğun dışında tutar. Ücret ve kıdem gibi farklı işçilik talepleri için aynı sonuca kendiliğinden gidilmez.
Servis kazasında dava süresi ne kadar?
SGK bildiriminin üç iş günlük süresi, tazminat davasının zamanaşımı değildir. Talebin hukuki dayanağı, davalıların sıfatı, olay tarihi ve varsa ceza yargılaması süre değerlendirmesinde önem taşır. Gecikmeden dosyaya özgü süre hesabı yapılmalıdır.
Kaynaklar
- SGK, İş Kazası: 5510 sayılı Kanun m. 13, bildirim ve sigorta yardımları ↩
- SGK 2011/50 Genelgesi, işverence sağlanan taşıtla gidiş geliş ↩
- Yargıtay 10. HD, 25.09.2025, 2025/7084 E., 2025/12544 K. ↩
- Yargıtay 10. HD, 28.11.2023, 2022/11978 E., 2023/12009 K. ↩
- Yargıtay 10. HD, 10.09.2024, 2024/9016 E., 2024/8348 K. ↩
- SGK, Ölüm Geliri ↩
- Yargıtay 10. HD, 11.02.2026, 2025/10782 E., 2026/1254 K. ↩
- Yargıtay 10. HD, 14.04.2026, 2025/7260 E., 2026/4604 K. ↩
- Yargıtay 4. HD, 02.06.2025, 2024/602 E., 2025/9007 K. ↩
- Yargıtay 10. HD, 14.11.2024, 2024/8831 E., 2024/11056 K. ↩
Yasal Uyarı
Bu makale genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup somut bir uyuşmazlığa ilişkin hukuki görüş veya sonuç garantisi niteliğinde değildir. Her somut olay, kendi koşulları, delilleri ve uygulanacak hukuk çerçevesinde değerlendirilir. Kanunen izin verilen kullanımlar saklı kalmak üzere, makalenin özgün metninin izinsiz çoğaltılması ve yayımlanması yasaktır.