İşyerinde Kayma ve Merdivenden Düşme İş Kazası mı?

İşyerinde kayma, takılma veya merdivenden düşme sonucu yaralanan sigortalının geçirdiği olay iş kazası sayılabilir. İş kazası niteliği ile işverenin tazminat sorumluluğu ayrı değerlendirilir. Düşmenin nasıl gerçekleştiği, zeminin durumu, alınması gereken önlemler ve sağlık zararı birlikte incelenir. [1] [2]

Bu rehber; ıslak koridor, buz tutan işyeri bahçesi, bina merdiveni ve seyyar merdivende yaşanan kazalara odaklanır. İşçiye kusur verilmesi, uyarı levhası konulması ve eğitim formu imzalanması gibi uyuşmazlıklar, beş Yargıtay kararıyla ilgili bölümlerde ele alınmıştır. Diğer kaza türleri ve başvuru yolları İş Kazası Bilgi Merkezi üzerinden birlikte incelenebilir.

İşyerinde kayıp düşmek ne zaman iş kazası sayılır?

5510 sayılı Kanun m.13, sigortalının işyerinde bulunduğu sırada meydana gelen ve kendisini hemen veya sonradan bedenen ya da ruhen engelli hâle getiren olayı iş kazası olarak düzenler. Kanunun m.11 hükmünde avlu, yemek ve dinlenme yerleri gibi eklentiler de işyerinden sayılır. Kazanın üretim makinesinin başında gerçekleşmesi şart değildir; merdiven, koridor veya işyeri bahçesinde yaşanan olay da bu kapsamda incelenir. [1]

İşyerinde bulunmak ile başka bir binada görevlendirilmiş olmak aynı başlık altında varsayılmamalıdır. Müşterinin binasında internet hattı döşerken veya bakım işi yaparken düşmede görevin içeriği, işverenin talimatı ve kazanın oluş şekli belirlenir. Görevlendirmeye ilişkin ayrıntılar görevli seyahatte iş kazası rehberinde açıklanmaktadır. [1]

Olayın SGK tarafından iş kazası kabul edilmesi, işverenden istenen her tazminat kaleminin kendiliğinden kabulü anlamına gelmez. Türk Borçlar Kanunu m.417 uyarınca işverenin güvenli çalışma koşullarını sağlama yükümlülüğü, bu yükümlülüğün ihlali ve zararla bağlantısı ayrıca incelenir. [2]

Islak zemin, temizlik ve uyarı levhasında hangi hususlar önemlidir?

6331 sayılı Kanun m.4–5 ve 10, işverene riskleri değerlendirme, önlemleri organize etme ve uygulamayı denetleme yükümlülüğü yükler. Islak zeminin ne kadar süreyle açık kaldığı, çalışanların o alandan geçmesinin gerekip gerekmediği ve güvenli alternatif yol bulunup bulunmadığı, bu incelemenin somut sorularıdır. [3]

İşyeri Bina ve Eklentileri Yönetmeliği Ek-1/26, tabanların sağlam, kuru ve mümkün olduğunca düz, kaymaz olmasını; tehlikeli çukur ve engeller bulunmamasını öngörür. Ek-1/36–41, geçiş yolları ve merdivenlerin güvenliğini, bakımını ve uygun korkulukları düzenler. Aydınlatma ile temizlik ve bakım kayıtları da m.5 ve Ek-1/22–24 kapsamında önem taşır. Yönetmeliğin m.2’de sayılan yapı alanları gibi kapsam dışı yerlerinde ilgili özel düzenlemeler ayrıca incelenir. [4]

Bakanlığın kayma ve düşme rehberi, tehlikeyi kaynağında giderme ve toplu önlemlere öncelik verilmesini önerir; engellerin kaldırılması, temizlik yönteminin seçimi ve gerektiğinde alanın bariyerle ayrılmasını örnekler. Rehberdeki iyi uygulama önerileri, bağlayıcı mevzuat hükümlerinden ayrı değerlendirilmelidir. Bir levhanın varlığı yanında, riski gerçekten azaltıp azaltmadığı da araştırılır. [5]

Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 02.02.2026 tarihli, E.2025/17514, K.2026/611 sayılı kararında, görsel düzenleme uzmanının mesai sırasında merdivenden düşmesi üzerine açılan dava incelendi. İşveren, eğitim verildiğini ve ıslak zeminde işaret konulduğunu savundu. İstanbul Anadolu 27. İş Mahkemesi maddi ve manevi tazminata hükmetti; istinaf başvuruları reddedildi. Daire, dosyanın delil ve ispat durumu ile itirazların karşılanmış olmasını gözeterek kararı onadı. [6]

Uyarı levhasının nerede olduğu, kazanın gerçekleştiği anda görülüp görülemediği ve geçişin nasıl düzenlendiği belgelenmelidir. “Levha vardı” veya “eğitim verilmişti” şeklindeki genel açıklama, zeminin o andaki durumunun ve çalışma düzeninin açıklanmasını gereksiz kılmaz. [3] [4] [5]

İşyeri bahçesinde buzda kaymak ve karda düşmek

Kar ve buzun bulunduğu bir alanda inceleme, hava durumunun belirlenmesiyle bitmez. Çalışanın kullandığı güzergâh, temizleme ve kaymayı önleme çalışmaları, verilen ayakkabı ve kullanım koşulları birlikte ele alınır. İşyerindeki değişen tehlikelere göre tedbirlerin gözden geçirilmesi, işverenin genel yükümlülüğünün parçasıdır. [3]

Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 09.07.2024 tarihli, E.2023/10528, K.2024/7907 sayılı kararında, İstanbul’daki bakım hizmeti verilen bir yerleşkenin bahçesinde, kar ve soğuk nedeniyle kayganlaşan zeminde düşme olayı ele alındı. İşveren, çalışanın terlikle dışarı çıktığını savundu. İstinaf mahkemesi, kar ve buzun temizlenmesi ile çalışanın davranışını birlikte değerlendiren kusur raporlarına itibar etti. Yargıtay maddi tazminat ve davacının itirazları yönünden kararı onadı; işverenin hükmedilen manevi tazminata yönelik temyizini ise miktar nedeniyle reddetti. [7]

Bu olayda işverenin temizlik yükümlülüğü ile çalışanın kullandığı ayakkabı aynı incelemenin farklı unsurlarıydı. Kazayı yalnız “hava soğuktu” veya “işçi uygun ayakkabı giymedi” açıklamasına indirgemeden, her davranışın düşmeye etkisinin ortaya konulması gerekir. [3] [7]

Seyyar merdivenden düşmede ekipman ve denetim

Sabit bina merdiveninde yürürken düşme ile yüksekteki bir iş için seyyar merdiven kullanılması farklı riskler taşır. Seyyar merdivende hangi ekipmanın verildiği, kullanılan merdivenin durumu, kurulduğu yüzey ve işin nasıl yaptırıldığı belirlenmelidir. Çalışanın uygun ekipman yerine başka bir merdiven kullanması da eğitim ve denetimle birlikte değerlendirilir. [3]

Yargıtay 21. Hukuk Dairesinin 21.04.2014 tarihli, E.2014/2142, K.2014/8500 sayılı kararında, elektrik teknisyeni süt fabrikasındaki sayacı okumak için işverenin verdiği uygun merdiven yerine fabrikaya ait, güvenlik şartlarını taşımayan seyyar merdiveni kullandı. Islak ve kaygan zemindeki merdivende ayağı kayarak yaralandı. İşçiyi yüzde 100 kusurlu bulan rapora dayanılarak dava reddedilmişti. Daire, bilirkişi heyetinin uzmanlığı ile işverenin eğitim, kontrol ve denetim yükümlülüklerinin yeterince incelenmediğini belirterek hükmü bozdu. [8]

Kararda olayın değerlendirilmesinde dönemin İş Kanunu m.77 hükmü kullanılmıştır. Güncel genel yükümlülükler 6331 sayılı Kanun ve TBK m.417 çerçevesinde ele alınır; eski kararın dayandığı mülga hüküm bugünün yürürlükteki düzenlemesi olarak aktarılmamalıdır. [2] [3]

Merdivenden düşen işçiye yüzde 100 kusur verilebilir mi?

Kusur incelemesinde önce olayın nasıl gerçekleştiği açıklığa kavuşmalıdır. Islaklık, basamak bozukluğu, korkuluk, aydınlatma, taşınan malzeme ve verilen görev gibi konular araştırılmadan yalnız “dikkatsiz yürüdü” denilmesi yeterli bir olay açıklaması oluşturmaz. İşçinin kendi güvenliğine ilişkin yükümlülükleri de 6331 sayılı Kanun m.19 kapsamında değerlendirilir. [3]

Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 23.06.2025 tarihli, E.2025/1116, K.2025/10453 sayılı kararında, apartmana internet hattı döşeyen işçinin merdivenden düşmesi ele alındı. Yerel mahkeme, işçiyi yüzde 100 kusurlu bulan raporla davayı reddetti. Daire, görgüye dayalı bilgilerin yetersizliğine ve olayın oluşunun tam belirlenmemesine dikkat çekti. Varsa yeni SGK tahkikat evrakının araştırılmasını, gerçekleşme şekli ortaya konulduktan sonra uzman heyetten somut önlemleri inceleyen kusur raporu alınmasını istedi ve ret hükmünü bozdu. [9]

İşçinin zararın doğmasına veya artmasına etkisi bulunduğunda TBK m.52 kapsamında indirim ya da koşullarına göre tazminatın kaldırılması gündeme gelebilir. Bu değerlendirme, yalnız raporda yazan yüzdeye değil, o yüzdeyi açıklayan olay ve gerekçeye dayanmalıdır. Kusur raporuna itirazda hangi olgunun eksik veya yanlış kabul edildiği açıkça gösterilmelidir. [2] [9]

Kamera, tanık ve temizlik kayıtları nasıl hazırlanmalı?

Düşmenin yeri ve zamanı, ilk sağlık kaydı ve olayın çalışma bağlantısı tutarlı bir zaman çizelgesinde gösterilmelidir. Aşağıdaki tablo bir başvuru hazırlık çerçevesidir; her olayda bütün kayıtların bulunacağı veya aynı delilin tek başına yeterli olacağı varsayılmaz. [1] [3] [9]

Kayıt	Araştırdığı konu
Olay yeri fotoğrafı ve varsa kamera kaydı	Basamak, zemin, engel, levha ve kazanın gerçekleşme şekli
Temizlik, bakım ve arıza kayıtları	Riskin ne zaman ortaya çıktığı ve hangi işlemlerin yapıldığı
Doğrudan olayı gören tanıkların bilgileri	Düşme anı ile sonradan öğrenilen anlatımın ayrılması
Görev, vardiya ve talimat kayıtları	Çalışanın o yerde bulunma ve yaptığı işin nedeni
Ekipman teslim ve eğitim belgeleri	Verilen ekipmanın niteliği, anlatılan risk ve uygulamanın denetimi
Acil başvuru, görüntüleme ve tedavi belgeleri	İlk yaralanma, tedavi süreci ve ileri sürülen sağlık zararı

Kamera kaydının bulunduğu yer ve ilgili zaman aralığı mümkün olduğunca erken belirlenmeli; kayıtların korunması ve gerektiğinde yetkili makamdan istenmesi hukuki yardım kapsamında değerlendirilmelidir. Görüntü yoksa olay yerini sonradan gören kişinin anlatımı ile düşmeyi doğrudan gören tanığın bilgisi birbirinden ayrılmalıdır. [9]

İşyerinde düşen işçinin hakları nelerdir?

İş kazası nedeniyle çalışılamayan dönemde, yetkili hekim veya sağlık kurulu istirahat raporuyla 5510 sayılı Kanun m.18 kapsamında geçici iş göremezlik ödeneği, yani günlük dilde rapor parası gündeme gelebilir. Kurum Sağlık Kurulunca meslekte kazanma gücünün en az yüzde 10 azaldığı tespit edilirse m.19 uyarınca sürekli iş göremezlik geliri koşulları incelenir. [1]

İşverene yöneltilecek taleplerde tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücündeki azalmanın etkileri ve manevi tazminat ayrı değerlendirilir. TBK m.54 ve 56 bu taleplerin temel dayanakları arasındadır. SGK gelirindeki yüzde 10 eşiği, bütün tazminat kalemlerini ortadan kaldıran ortak bir eşik değildir. Tedavi giderlerine ilişkin açıklamalar ile gerçek ücret ve hesap hataları rehberi, talep hazırlığında birlikte incelenebilir. [2]

Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 16.09.2025 tarihli, E.2025/6697, K.2025/11897 sayılı kararında, işyerinde hizmet verirken merdivenden düşen garsonun tazminat davası incelendi. İşveren, iş göremezlik oranına itiraz etmiş ve oran tespiti için ayrı dava açmıştı. Daire, devam eden bu davanın sonucu beklenmeden tazminata hükmedilmesini hatalı bularak kararı bozdu; oran tespiti davasının sonucunun bekletici mesele yapılmasını istedi. [10]

Sağlık kaybının kapsamına itiraz, kusur yüzdesine itirazdan farklıdır. İlk hastane kaydı, iyileşme süreci ve kalıcı etkiyi değerlendiren raporlar birlikte incelenmelidir. Raporların ve itiraz yolunun ayrıntıları iş kazası maluliyet raporuna itiraz makalemizde açıklanmaktadır. [1] [10]

İş kazası bildirimi ve başvuru hazırlığı

4/a kapsamındaki çalışanın iş kazası, işveren tarafından yetkili kolluğa derhâl; SGK’ya kazadan sonraki en geç üç iş günü içinde bildirilir. İşverenin kontrolü dışındaki yerde meydana gelen kazada SGK bildirim süresi, iş kazasının öğrenildiği tarihten başlar. Tarihleri değerlendirirken yalnız raporun düzenlendiği güne değil, kazaya ve öğrenmeye ilişkin kayıtlara da bakılır. [1]

Hastanede olayın nerede ve nasıl gerçekleştiğinin doğru anlatılması, işverene yapılan bildirimin ve sağlık belgelerinin saklanması önemlidir. Bildirim yapılmadığında işverenin iş kazasını bildirmemesi; Kurumun olayı kabul etmemesi hâlinde SGK ret kararı ve tespit davası rehberlerindeki süreç ayrıca değerlendirilmelidir. [1]

Sık sorulan sorular

Tuvalete veya yemekhaneye giderken düşmek iş kazası olabilir mi?

İşyeri ve eklentileri içindeki olay, sigortalılık ve yaralanma koşullarıyla birlikte incelenir. İşçinin o anda asıl üretim işini yapmaması tek başına iş kazası niteliğini ortadan kaldırmaz. İşyeri dışındaki bir lokantaya gitme gibi farklı durumlar ise yemek ve dinlenme molasında iş kazası kapsamındaki ayrımlarla değerlendirilir. [1]

İş güvenliği eğitimini imzaladım; bütün kusur bana mı aittir?

Eğitim belgesi, verilen eğitimin ve talimatların değerlendirilmesinde bir delildir. Bunun yanında güvenli zemin ve ekipman sağlanması, risklerin giderilmesi ve uygulamanın denetlenmesi de incelenir. Çalışanın aldığı eğitim ve talimatlara uygun davranıp davranmadığı ayrıca araştırılır. [3] [8]

İşyerinde düşme tazminatı ne kadar?

İşyerinde düşme için herkese ödenen sabit bir tazminat tutarı yoktur. Tedavi giderleri, çalışılamayan dönem, gelir ve çalışma gücü kaybının etkileri maddi zararın belirlenmesinde önem taşır. Sorumluluk ve işçinin zarara etkisi ayrıca değerlendirilir. Manevi tazminatta olayın özellikleri dikkate alınır. Bir karardaki eski tarihli tutarı bugünkü dosyanın bedeli olarak almak yerine güncel dosya belgeleri üzerinden hesap yapılmalıdır. [2]

Kırık iyileşirse hiç tazminat istenemez mi?

Kalıcı çalışma gücü kaybı bulunmaması, geçici dönemdeki kazanç kaybını veya ispatlanan tedavi giderlerini kendiliğinden yok saydırmaz. Hangi zararların oluştuğu ve sorumluluk koşulları ayrıca değerlendirilir; manevi tazminat bakımından olayın özellikleri dikkate alınır. [2]

Başvuruda önce hangi soruya cevap verilmelidir?

Önce düşmenin tam yeri ve oluş şekli belirlenmelidir. Ardından zeminin, merdivenin veya ekipmanın durumu; işverenin aldığı tedbirler; çalışanın davranışı ve sağlık sonucu aynı olay üzerinden değerlendirilir. Böylece iş kazası tespiti, kusur ve zarar hesabı birbirinin yerine geçirilmeden başvuru hazırlanabilir. [1] [2] [3] [9]

Resmî kaynaklar ve emsal kararlar

1. 5510 sayılı Kanun, m.11, 13, 18–19 ve 95 ↩
2. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, m.51–56 ve 417 ↩
3. 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, m.4–5, 10, 17 ve 19 ↩
4. İşyeri Bina ve Eklentilerinde Alınacak Sağlık ve Güvenlik Önlemlerine İlişkin Yönetmelik, m.2, 5 ve Ek-1/22–26, 36–41 ↩
5. ÇSGB İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü, Kayma, Takılma ve Düşme Kazaları, s.4–6 ↩
6. Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, 02.02.2026, E.2025/17514, K.2026/611 ↩
7. Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, 09.07.2024, E.2023/10528, K.2024/7907 ↩
8. Yargıtay 21. Hukuk Dairesi, 21.04.2014, E.2014/2142, K.2014/8500 ↩
9. Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, 23.06.2025, E.2025/1116, K.2025/10453 ↩
10. Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, 16.09.2025, E.2025/6697, K.2025/11897 ↩

Mevzuat ve karar tam metinleri 30 Ekim 2026 tarihinde kontrol edilmiştir. Kararların olay dönemindeki hükümleri ile güncel düzenlemeler ayrı değerlendirilmiştir. Hazırlayan: Av. Fırat Köksoy.